tweede en derde orde leren
Mensen passen vaak nauwelijks toe wat ze in een opleiding of training geleerd hebben en zetten geleerde voornemens op de werkplek niet om in het gewenste gedrag. Waarschijnlijk hebben ze dan alleen op eerste orde niveau geleerd. Deze vorm van leren gaat om het aanleren van regels: de aanpak, een nieuwe werkvolgorde, wat trucjes of een denkschema.
Uitspraken die bij eerste orde leren horen zijn: altijd je werk plannen, altijd je meting laten controleren, luisteren, dit format hanteren, de telefoon mag maximaal 3 keer overgaan, etc.
Tweede orde leren is gericht op het vernieuwen van een situatie in een organisatie en moet leiden tot echt ander gedrag.
Iemand dit op dit niveau leert, stelt bij wat hij doet regelmatig vraagtekens. En gaat het gesprek aan over de erachter liggende kaders. Door te reflecteren en te onderkennen wat en waarom het anders moet.
Reflectie helpt te leren leren. Coaching en intervisie maar ook simulaties en organisatieopstellingen zijn leervormen die het leren reflecteren ondersteunen.
Derde orde leren is gericht op het effectiever en efficiënter herkennen, erkennen en corrigeren van fouten. Door in de leersituatie met elkaar na te denken over de manier waarop de deelnemer, de groep of een organisatie leert. Door je gezamenlijk te bezinnen op de vragen:
-
wat maakt dat we doen wat we doen?
-
wat houdt die manier van doen in stand?
Eigenlijk zijn dit vragen naar organisatie- of teamcultuur, naar achterliggende normen en waarden.
Tweede orde leren ontstaan door een goede keuze van werk- en leervormen en interventies.
Bron: Argyris, C., Double loop learning in organizations, Harvard Business Review, September-October 1977